
Obstipatie en andere spijsverteringsklachten tijdens de zwangerschap
Als je spijsvertering ineens veel trager wordt
Je buik verandert tijdens de zwangerschap op allerlei manieren.
Niet alleen doordat je kindje groeit, maar ook omdat je spijsvertering anders kan gaan reageren.
Misschien ga je ineens veel minder vaak naar het toilet. Je ontlasting wordt harder of je hebt het gevoel dat je wel moet, maar dat er weinig gebeurt. Je buik kan vol en opgeblazen aanvoelen en soms lijkt eten langer te blijven zitten dan normaal.
Ook veel gasvorming, rommelende darmen of juist wisselende ontlasting kunnen voorkomen.
Obstipatie komt regelmatig voor tijdens de zwangerschap. Hormonale veranderingen zorgen ervoor dat de spieren van het spijsverteringsstelsel meer ontspannen, waardoor de darmbeweging trager kan worden. Later in de zwangerschap speelt ook de toenemende druk van de groeiende baarmoeder op de darmen mee.
In mijn praktijk kijk ik daarom niet alleen naar hoe vaak je naar het toilet gaat, maar naar je hele spijsvertering.

Wil je ondersteuning bij obstipatie
tijdens de zwangerschap?

Spijsverteringsklachten kunnen er heel verschillend uitzien
Een trage darm is maar één manier waarop je spijsvertering tijdens de zwangerschap kan veranderen.
Je kunt bijvoorbeeld merken dat:
-
je minder vaak ontlasting hebt
-
de ontlasting hard of droog is
-
je moet persen
-
je het gevoel hebt dat je darm niet helemaal leeg is
-
je buik opgeblazen of gespannen aanvoelt
-
je veel last hebt van gasvorming
-
eten lang zwaar op de maag ligt
-
je na het eten erg moe wordt
-
je weinig eetlust hebt
-
je ontlasting juist wisselt tussen harder en zachter
-
je last krijgt van aambeien door harde ontlasting en persen
Soms zijn deze klachten pas tijdens de zwangerschap ontstaan. Bij andere vrouwen was de spijsvertering daarvoor al gevoelig en worden bestaande klachten duidelijker.
Ook zwangerschapsmisselijkheid kan invloed hebben. Wanneer eten en drinken moeilijker gaan, kan dat de ontlasting verder vertragen. Bepaalde vormen van ijzersuppletie kunnen obstipatie eveneens versterken.
Daarom vind ik het belangrijk om naar het volledige plaatje te kijken.
Wil je ondersteuning bij obstipatie of andere spijsverteringsklachten tijdens je zwangerschap? Tijdens een intake kijken we samen naar je ontlasting, voeding, energie en hoe jouw buik op dit moment reageert.
Hoe kijkt de Chinese geneeskunde naar de spijsvertering?
Binnen de Chinese geneeskunde spelen vooral de Maag en Milt een belangrijke rol bij het verwerken van voeding.
Je kunt de Milt binnen TCM zien als onderdeel van het systeem dat voeding omzet in bruikbare energie en voedingsstoffen. De Maag ontvangt en verwerkt het eten en hoort het daarna verder naar beneden te laten bewegen.
Wanneer dit systeem minder krachtig werkt, kun je bijvoorbeeld merken dat je snel vol zit, weinig eetlust hebt, een opgeblazen gevoel krijgt na het eten of vermoeid wordt van een maaltijd.
Een zwakkere Milt-Qi wordt binnen de Chinese geneeskunde onder andere verbonden met weinig eetlust, een opgeblazen gevoel na het eten, vermoeidheid en zachtere ontlasting.
Maar obstipatie betekent niet automatisch dat de Milt te zwak is.
Ook hier kunnen verschillende patronen achter dezelfde klacht zitten.

Wanneer de darm te weinig voeding en vocht heeft
Bij sommige vrouwen is de ontlasting vooral droog en hard.
Binnen de TCM kan dan Bloeddeficiëntie of een tekort aan lichaamsvloeistoffen meespelen.
Bloed heeft binnen de Chinese geneeskunde niet precies dezelfde betekenis als in de reguliere geneeskunde. Het gaat ook over het voeden en bevochtigen van weefsels.
Wanneer die voedende en bevochtigende functie onvoldoende is, kan de darm droger worden.
Bij een Bloeddeficiëntie kunnen naast droge ontlasting bijvoorbeeld ook bleekheid, vermoeidheid of duizeligheid aanwezig zijn. Een droge ontlasting in combinatie met een bleke uitstraling als een kenmerkend patroon bij obstipatie tijdens de zwangerschap.
Dan vraagt de behandeling iets anders dan wanneer er vooral stagnatie of een opgeblazen gevoel aanwezig is.
Wanneer alles lijkt vast te zitten
Soms voelt de buik niet alleen traag, maar vooral gespannen en geblokkeerd.
Je hebt misschien wel aandrang, maar het lukt moeilijk om de ontlasting kwijt te raken. Je buik zet op en je merkt dat spanning of stress de klachten duidelijk beïnvloedt.
Binnen de Chinese geneeskunde kan dan Qi-stagnatie een rol spelen.
Qi hoort vrij door het lichaam te bewegen. Wanneer die beweging stagneert, kan dat zich uiten in een opgeblazen of gespannen gevoel en het idee dat iets niet goed doorstroomt.
Zita West beschrijft bij obstipatie tijdens de zwangerschap eveneens zowel Bloeddeficiëntie als Qi-stagnatie. Bij het stagnatiepatroon kunnen bijvoorbeeld prikkelbaarheid en harde, keutelachtige ontlasting aanwezig zijn.
Dit is ook waarom spanning en spijsvertering soms duidelijk met elkaar verbonden zijn.
Acupunctuur bij obstipatie tijdens de zwangerschap

Acupunctuur kan tijdens de zwangerschap worden ingezet ter ondersteuning van de spijsvertering en stoelgang.
Tijdens de intake kijk ik onder andere naar:
-
hoe vaak je ontlasting hebt
-
hoe de ontlasting eruitziet
-
of je moet persen
-
of de ontlasting droog, hard, zacht of wisselend is
-
of je een opgeblazen gevoel hebt
-
je eetlust
-
hoe je je voelt na een maaltijd
-
hoeveel je drinkt
-
je energie
-
warmte en kou
-
spanning en stress
-
misselijkheid of maagzuur
-
medicatie en supplementen
-
hoeveel weken je zwanger bent
Vanuit daar kijk ik welk patroon het meest op de voorgrond staat.
Bij de ene vrouw ligt de nadruk meer op het ondersteunen van Qi en de spijsvertering. Bij een ander gaat het juist om het bevorderen van een vrijere beweging van Qi of om meer voeding en bevochtiging.
De behandeling wordt daarbij aangepast aan de zwangerschap. In de gespecialiseerde zwangerschapsliteratuur wordt ook nadrukkelijk beschreven dat de puntkeuze afhangt van het individuele patroon en dat tijdens de zwangerschap zorgvuldig met de locatie van punten wordt omgegaan.
Daarom gebruik ik ook bij obstipatie geen standaardprotocol voor iedere zwangere vrouw.
Voeding en obstipatie
Bij obstipatie is voeding natuurlijk belangrijk, maar ook hier hoeft het niet ingewikkeld te worden.
Voldoende drinken en vezelrijke voeding kunnen helpen om de ontlasting zachter en regelmatiger te houden. Zeker wanneer je door misselijkheid minder drinkt of anders bent gaan eten, is het goed om daar bewust naar te kijken.
Binnen mijn TCM-voedingsadvies kijk ik daarnaast naar wat er bij jou achter de klacht lijkt te zitten.
Wanneer de ontlasting droog is, kan er meer aandacht zijn voor voeding die de darm op een zachte manier bevochtigt.
In de zwangerschapsliteratuur van zowel Betts als West worden bijvoorbeeld pruimen, vijgen, appels, spinazie, banaan en honing genoemd als voedingsmiddelen die traditioneel worden gebruikt om de stoelgang te ondersteunen of de darm te bevochtigen.
Wanneer je juist snel opgeblazen bent en je spijsvertering zwak aanvoelt, kies ik eerder voor voeding die gemakkelijker te verteren is.
Dan kunnen warme, eenvoudige maaltijden bijvoorbeeld prettiger zijn dan grote hoeveelheden rauwe of zware voeding.
Er is dus ook bij obstipatie niet één voedingsadvies dat voor iedereen hetzelfde is.

Bewegen helpt ook je darmen bewegen
Tijdens de zwangerschap verandert hoeveel en hoe je beweegt.
Misschien ben je vermoeider. Misschien heb je bekken- of rugklachten en ben je daardoor minder actief dan normaal.
Maar ook de darmen reageren op beweging.
Een rustige wandeling, regelmatig even opstaan en voldoende bewegen binnen wat voor jouw lichaam prettig voelt, kan helpen om de natuurlijke darmbeweging te ondersteunen.
Het hoeft niet intensief te zijn.
Juist kleine momenten verspreid over de dag kunnen al helpen om je lichaam letterlijk wat meer in beweging te houden.
Als obstipatie aambeien veroorzaakt
Harde ontlasting en veel persen kunnen uiteindelijk ook aambeien veroorzaken of bestaande aambeien verergeren.
Tijdens de zwangerschap komt daar bovendien extra druk in het bekkengebied bij.
In de gespecialiseerde zwangerschapsliteratuur worden hormonale veranderingen, obstipatie en persen bij harde ontlasting allemaal genoemd als factoren die bijdragen aan aambeien tijdens de zwangerschap.
Wanneer dat speelt, vind ik het belangrijk om niet alleen naar de aambei zelf te kijken.
Als obstipatie de aanleiding is, wil je juist ook iets doen aan de reden waarom de ontlasting zo hard of moeilijk is.
Daarom vraag ik tijdens een intake altijd naar de stoelgang, ook wanneer je met een andere klacht komt.
Obstipatie en brandend maagzuur
De spijsvertering werkt als één geheel.
Wanneer alles wat trager verloopt, kun je niet alleen last krijgen van obstipatie. Ook een opgeblazen gevoel, volheid na het eten en brandend maagzuur kunnen tegelijkertijd voorkomen.
​
Toch behandel ik brandend maagzuur op de website als een apart onderwerp, omdat daar vooral de opwaartse beweging van de Maag op de voorgrond staat.
Heb je naast obstipatie ook regelmatig zure oprispingen of een branderig gevoel achter het borstbeen? Lees dan ook de pagina over brandend maagzuur tijdens de zwangerschap.
En wat als je ontlasting juist te dun is?
Niet iedere spijsverteringsklacht tijdens de zwangerschap betekent verstopping.
Sommige vrouwen hebben juist vaker zachte of losse ontlasting. Een ander wisselt tussen dagen met obstipatie en dagen waarop de darm ineens veel actiever is.
Binnen de Chinese geneeskunde kijk ik ook daarbij naar het patroon.
Losse ontlasting in combinatie met weinig energie, een opgeblazen gevoel na het eten en weinig eetlust kan bijvoorbeeld meer passen bij een zwakkere Milt-Qi.
Bij een plotselinge verandering van de ontlasting kijk ik natuurlijk ook naar wat er die dagen verder veranderd is, bijvoorbeeld voeding, supplementen, spanning of ziekte.
Het gaat mij daarom niet om het label "obstipatie", maar om hoe jouw hele spijsvertering functioneert.
Persoonlijke begeleiding bij spijsverteringsklachten
Over je stoelgang praten voelt misschien niet als het leukste onderdeel van een zwangerschapsconsult.
Voor mij is het gewoon informatie over hoe je lichaam op dit moment functioneert.
Je spijsvertering zegt veel over hoe voeding wordt verwerkt, hoeveel energie dat kost en of je lichaam voldoende beweging en vocht heeft.
In mijn praktijk kijken we daarom naar het geheel.
Naar je stoelgang, maar ook naar voeding, eetlust, energie, spanning, misselijkheid, maagzuur en de fase van je zwangerschap.
​
Acupunctuur vormt meestal de basis van de behandeling. Wanneer passend kunnen voedings- en leefstijladviezen en voetreflextherapie daarbij aansluiten.
Geen standaardlijstje.
Wel samen kijken naar wat jouw buik nodig heeft om weer wat rustiger en regelmatiger te functioneren.
Veelgestelde vragen over obstipatie tijdens de zwangerschap
Komt obstipatie vaak voor tijdens de zwangerschap?
Ja. Tijdens de zwangerschap wordt de darmbeweging onder invloed van hormonale veranderingen trager. Later in de zwangerschap kan ook de groeiende baarmoeder meer druk op de darmen geven.
Kan ik acupunctuur krijgen bij obstipatie als ik zwanger ben?
Acupunctuur kan tijdens de zwangerschap worden ingezet ter ondersteuning van de spijsvertering en stoelgang. De behandeling wordt afgestemd op de zwangerschapsduur en het persoonlijke TCM-patroon.
Waarom is mijn ontlasting ineens zo droog?
Dat kan verschillende oorzaken hebben. Minder drinken, veranderde voeding en een tragere darmbeweging kunnen meespelen. Binnen TCM kijk ik daarnaast naar patronen zoals Bloeddeficiëntie of onvoldoende lichaamsvloeistoffen.
Kunnen ijzertabletten obstipatie veroorzaken?
Bepaalde vormen van ijzersuppletie kunnen de ontlasting harder maken en obstipatie versterken. Dit wordt ook in de zwangerschapsliteratuur genoemd. Tijdens de intake neem ik daarom mee welke supplementen je gebruikt.
Kan stress invloed hebben op mijn darmen?
Dat kan. Binnen de Chinese geneeskunde kan spanning de vrije beweging van Qi beïnvloeden. Bij sommige vrouwen merk je dat duidelijk aan een opgeblazen gevoel of ontlasting die moeilijker op gang komt.
​
Kunnen obstipatie en aambeien met elkaar samenhangen?
Ja. Hard persen bij obstipatie kan bijdragen aan het ontstaan of verergeren van aambeien tijdens de zwangerschap.
Wat kan ik zelf doen?
Voldoende drinken, vezelrijke voeding en regelmatig bewegen zijn belangrijke basispunten. Daarnaast kijk ik graag naar wat jouw persoonlijke spijsvertering nodig heeft, omdat een droge darm iets anders vraagt dan een zwakke, snel opgeblazen spijsvertering.
Hoeveel behandelingen heb ik nodig?
Dat verschilt per vrouw. Het hangt af van hoe lang de klachten bestaan, welke andere spijsverteringsklachten aanwezig zijn en hoe je lichaam op de behandeling reageert.

Meer rust in je buik
Je spijsvertering hoeft tijdens de zwangerschap niet precies hetzelfde te functioneren als daarvoor.
Maar wanneer je buik voortdurend vol zit, naar het toilet gaan steeds moeilijker wordt of je spijsvertering veel van je energie begint te vragen, kunnen we kijken waar ondersteuning mogelijk is.
Niet alleen naar je ontlasting.
Maar naar je voeding, je energie, je buik en hoe jouw lichaam zich aanpast aan de zwangerschap.
Je bent van harte welkom bij In Statera Praktijk in Alphen, Noord-Brabant.
Interne links
-
Zwangerschap
-
Brandend maagzuur tijdens de zwangerschap
-
Zwangerschapsmisselijkheid en overgeven
-
Vermoeidheid en weinig energie tijdens de zwangerschap
-
Spanning, stress of onrust tijdens de zwangerschap
-
Acupunctuur
-
Voeding
-
Voetreflextherapie
-
Tarieven
-
Afspraak maken
