top of page
wixxie1.jpg

Vocht vasthouden tijdens de zwangerschap

Als je enkels ineens verdwijnen

Je schoenen zitten strakker. Aan het einde van de dag zie je de rand van je sokken duidelijk in je huid staan en je enkels lijken ineens een stuk minder zichtbaar.

Misschien merk je het ook aan je handen. Je vingers voelen dikker, je ringen zitten strak of je handen voelen 's morgens wat stijf en opgezet.

Vocht vasthouden, ook wel oedeem genoemd, komt veel voor tijdens de zwangerschap. Vooral benen, enkels en voeten kunnen opzetten, maar ook handen en gezicht kunnen vocht vasthouden.

Bij veel vrouwen neemt de zwelling gedurende de dag toe en is het na een nacht rust weer minder.

Dat kan vervelend en zwaar aanvoelen, zeker wanneer je al verder in je zwangerschap bent.

In mijn praktijk kijk ik niet alleen naar waar je vocht vasthoudt. Ik kijk ook naar je energie, zware benen, spijsvertering, warmte en kou, beweging en de fase van je zwangerschap.

Oedeem en zwaar gevoel bij kanker ondersteuning met acupunctuur en ontspanning.png

Wil je ondersteuning bij het vasthouden van vocht tijdens de zwangerschap?

wixquote.png

Hoe merk je dat je vocht vasthoudt?

Vochtophoping hoeft niet altijd heel duidelijk zichtbaar te zijn.

Soms merk je vooral dat je huid strakker voelt of dat schoenen en sieraden ineens minder prettig zitten.

Je kunt bijvoorbeeld merken dat:

  • je enkels en voeten dikker worden

  • je onderbenen voller aanvoelen

  • sokken duidelijke afdrukken achterlaten

  • je schoenen later op de dag strakker zitten

  • je vingers dikker of stijver voelen

  • je ringen moeilijker afgaan

  • je benen zwaar of vermoeid aanvoelen

  • je huid strak of gespannen voelt

  • de zwelling bij warm weer sterker wordt

  • lang staan de klachten verergert

  • rust en je benen omhoog leggen verlichting geven
     

Vooral vocht in de benen kan ook een zwaar en vermoeid gevoel geven.

Daarom kunnen vocht vasthouden en zware benen gemakkelijk naast elkaar bestaan.

Wil je ondersteuning bij vocht vasthouden tijdens je zwangerschap? Tijdens een intake kijken we samen naar je klachten, je zwangerschapsduur en wat jouw lichaam op dit moment nodig heeft.

Waarom houd je tijdens de zwangerschap meer vocht vast?

ijdens een zwangerschap verandert je vochthuishouding.

Je lichaam bevat meer bloed en vocht dan voor de zwangerschap. Tegelijkertijd groeit je baarmoeder en ontstaat er meer druk op de bloedvaten in het bekken en de benen.

 

Ook hormonale veranderingen hebben invloed op de vaatwanden. Hierdoor kan vocht gemakkelijker in de weefsels blijven zitten.

De zwaartekracht speelt daar ook in mee.

Daarom merk je vocht vaak vooral rond de enkels, voeten en onderbenen en worden de klachten duidelijker na een dag staan of zitten.

Later in de zwangerschap kan dat sterker worden.

Niet omdat je lichaam iets verkeerd doet, maar omdat het steeds harder moet werken om al het extra bloed en vocht door het lichaam te verplaatsen.

Oedeem en zwaar gevoel bij kanker ondersteuning met acupunctuur en ontspanning2.png

Hoe kijkt de Chinese geneeskunde naar vocht vasthouden?

Binnen de Chinese geneeskunde speelt de Milt een belangrijke rol bij het verwerken en verplaatsen van vocht.

De Milt moet je daarbij niet letterlijk zien als alleen het westerse orgaan. Binnen TCM is het een heel systeem dat verbonden wordt met de spijsvertering, energie en vochthuishouding.

Wanneer deze functie minder krachtig is, kan vocht gemakkelijker blijven hangen.

Je kunt dan bijvoorbeeld naast vocht vasthouden ook merken dat je:

  • snel moe bent

  • zware armen of benen hebt

  • een opgeblazen gevoel krijgt

  • na het eten vermoeid bent

  • snel koud bent

  • een wat zwakkere spijsvertering hebt
     

Binnen de TCM wordt dan vaak gekeken naar een zwakkere Milt-Qi of Milt-Yang. Bij vocht in combinatie met veel kou, vermoeidheid en een zwakke of pijnlijke onderrug kan daarnaast de Nier-Yang een rol spelen.

Twee vrouwen met dikke enkels hoeven dus niet hetzelfde TCM-patroon te hebben.

Daarom kijk ik altijd naar wat er naast het vocht nog meer speelt.

Acupunctuur bij vocht vasthouden tijdens de zwangerschap

Acupunctuur kan tijdens de zwangerschap worden ingezet als aanvullende ondersteuning bij vocht vasthouden.
 

Tijdens de intake kijk ik onder andere naar:

  • waar je vocht vasthoudt

  • wanneer de zwelling het sterkst is

  • of rust verschil maakt

  • of je benen ook zwaar of vermoeid zijn

  • je energie

  • je spijsvertering

  • warmte en kou

  • je onderrug

  • hoeveel je beweegt of staat

  • hoeveel weken je zwanger bent
     

Daarna stem ik de behandeling af op jouw persoonlijke patroon en zwangerschapsduur.
 

Bij de ene vrouw ligt de nadruk meer op het ondersteunen van de Milt en de verwerking van vocht.
 

Bij een ander spelen vermoeidheid, kou en een verminderde draagkracht meer mee.

Het doel is niet om zo veel mogelijk vocht uit je lichaam te krijgen. Tijdens de zwangerschap heeft je lichaam die extra vloeistoffen juist nodig.
 

Ik kijk vooral hoe we het lichaam kunnen ondersteunen bij een zo prettig mogelijke vochtbalans en hoe we klachten zoals zware, gespannen of opgezwollen benen kunnen verzachten.

Vocht vasthouden en zware benen

Schermafbeelding 2025-02-21 190033.png

Deze klachten liggen dicht bij elkaar, maar zijn niet precies hetzelfde.

Je kunt zware benen hebben zonder dat er duidelijk vocht zichtbaar is.

Andersom kun je dikke enkels hebben terwijl je benen verder helemaal niet moe of pijnlijk voelen.

Wanneer vocht en zwaarte tegelijkertijd aanwezig zijn, neem ik beide mee tijdens de behandeling.

Heb je vooral een zwaar, zeurend of vermoeid gevoel in je benen en eventueel spataderen? Lees dan ook de pagina over zware of vermoeide benen tijdens de zwangerschap.

Bewegen helpt het lichaam om vocht te verplaatsen

Wanneer je enkels dik zijn, klinkt op de bank liggen misschien aantrekkelijk.

Rust is zeker belangrijk, maar ook rustig bewegen kan helpen.

Tijdens het lopen gebruiken je kuitspieren zich steeds als een soort pomp.

 

Daarmee help je bloed en vocht vanuit de benen weer omhoog te bewegen.

Wandelen, zwemmen en regelmatig van houding veranderen worden daarom ook geadviseerd bij gewone zwangerschapszwelling.

Het hoeft niet om een lange wandeling te gaan.

Even een rondje lopen.

Je enkels bewegen wanneer je zit.

Regelmatig opstaan tijdens een werkdag.

Of voorkomen dat je uren achter elkaar in dezelfde houding staat.

Kleine bewegingen verspreid over de dag kunnen al prettig zijn.

Oedeem en zwaar gevoel bij kanker ondersteuning met acupunctuur en ontspanning1.png

Je benen omhoog leggen

Eén van de eenvoudigste dingen die je zelf kunt doen is je voeten wat hoger leggen wanneer je zit of ligt.

Doordat de zwaartekracht minder tegenwerkt, kan vocht vanuit je onderbenen gemakkelijker terugstromen. Dit wordt ook als praktisch advies gegeven bij zwangerschapsgerelateerd vocht vasthouden.

Vooral aan het einde van de dag kan dat fijn zijn.

Even op de bank met je benen op een kussen.

Of een rustmoment waarbij je daadwerkelijk je voeten omhoog legt in plaats van ondertussen nog tien dingen te regelen.

Soms is juist die combinatie van minder belasting en meer herstel wat je lichaam nodig heeft.

Wat kun je met voeding doen?

Wanneer je vocht vasthoudt, is de eerste neiging soms om minder te drinken.

Dat is niet de bedoeling.

Je lichaam heeft tijdens de zwangerschap voldoende vocht nodig.

Vanuit de Chinese voedingsleer kijk ik liever naar de spijsvertering als geheel.

Wanneer een zwakkere Milt duidelijk op de voorgrond staat, kunnen warme, eenvoudig verteerbare maaltijden prettiger zijn dan voortdurend koude of rauwe voeding. Je zwangerschapsbronnen beschrijven ook dat bij dit TCM-patroon de nadruk ligt op het ondersteunen van de Milt in plaats van simpelweg zoveel mogelijk vocht af te voeren.

Ik geef daarom geen standaardlijst met vochtafdrijvende voedingsmiddelen.

We kijken naar wat bij jouw lichaam, spijsvertering en zwangerschapsfase past.

Dikke handen en tintelende vingers

Vocht hoeft niet alleen rond je enkels te zitten.

Ook rond de polsen en handen kan zwelling ontstaan.

Sommige vrouwen merken dat hun vingers dikker worden of dat ringen niet meer goed passen. Wanneer er meer druk ontstaat rond de zenuw in de pols, kunnen daarnaast tintelingen, een doof gevoel of pijn in de vingers ontstaan.

Dit wordt tijdens de zwangerschap vaak carpaletunnelsyndroom genoemd en kan samenhangen met vochtophoping rond de pols. Dit komt ook terug in je zwangerschapsbronnen als een klacht die vooral 's nachts merkbaar kan zijn.

Wanneer tintelingen of pijn in de handen duidelijk op de voorgrond staan, neem ik dat apart mee in de behandeling.

Wanneer vocht vasthouden extra aandacht vraagt

Een beetje vocht rond voeten en enkels komt tijdens de zwangerschap veel voor en is meestal onschuldig.

Er is alleen een belangrijk verschil tussen geleidelijk wat dikkere enkels aan het einde van de dag en plotselinge of sterke zwelling.

Krijg je ineens duidelijk meer vocht, vooral in je gezicht of handen, en heb je daarbij hoofdpijn, sterretjes of wazig zien, misselijkheid of pijn boven in de buik, neem dan direct contact op met je verloskundige. Deze combinatie kan passen bij pre-eclampsie.

Juist daarom vraag ik tijdens een intake ook hoe snel het vocht is ontstaan en of er andere klachten aanwezig zijn.

Niet om gewone zwangerschapszwelling onnodig spannend te maken.

Wel om het verschil te blijven zien tussen een veelvoorkomende zwangerschapsklacht en een verandering die om andere aandacht vraagt.

Wanneer vocht ook je energie beïnvloedt

Vocht vasthouden kan je lichaam letterlijk zwaarder laten voelen.

Je schoenen zitten niet prettig.

Je benen voelen vol.

Bewegen kost meer moeite.

En tegen het einde van de dag heb je soms gewoon behoefte om niets meer te hoeven.

Wanneer daar ook algemene vermoeidheid, een zwaar gevoel in je lichaam of een zwakkere spijsvertering bij komt, neem ik dat mee in de behandeling.

Binnen de Chinese geneeskunde horen die klachten vaak bij elkaar.

Daarom behandel ik niet alleen een dikke enkel.

Ik kijk naar de manier waarop jouw hele lichaam omgaat met energie, voeding, beweging en vocht.

Persoonlijke begeleiding bij vocht vasthouden

Vocht vasthouden is vaak één van die klachten waarvan je denkt: het hoort erbij.

En vaak is dat ook zo.

Maar dat betekent niet dat het niet vervelend kan zijn.

Wanneer je benen zwaar worden, je vingers gespannen voelen of je iedere avond nauwelijks meer in je schoenen past, kunnen we kijken waar jouw lichaam ondersteuning bij kan gebruiken.

In mijn praktijk kijk ik naar je vocht, maar ook naar energie, spijsvertering, zware benen, warmte en kou en de fase van je zwangerschap.

Acupunctuur vormt meestal de basis van de behandeling. Wanneer passend kunnen voetreflextherapie, voedingsadviezen en praktische leefstijladviezen daarbij aansluiten.

Rustig, persoonlijk en afgestemd op jouw zwangerschap.

Veelgestelde vragen over vocht vasthouden tijdens de zwangerschap

Is vocht vasthouden normaal tijdens de zwangerschap?

Ja. Vocht vasthouden komt veel voor tijdens de zwangerschap. Vooral benen, enkels en voeten kunnen dikker worden. Ook handen en gezicht kunnen vocht vasthouden. Meestal is dit onschuldig.

Waarom zijn mijn enkels 's avonds dikker?

Gedurende de dag zorgt de zwaartekracht ervoor dat vocht gemakkelijker naar de onderbenen en voeten zakt. Lang staan of zitten kan dit versterken. Daarom zijn de klachten vaak later op de dag duidelijker.

Kan ik acupunctuur krijgen als ik vocht vasthoud?

Acupunctuur kan tijdens de zwangerschap aanvullend worden ingezet bij klachten door vocht vasthouden. Binnen TCM wordt daarbij onder andere gekeken naar de verwerking van vocht, energie, spijsvertering en eventuele kou of vermoeidheid.

Zijn dikke enkels hetzelfde als zware benen?

Niet altijd. Vocht kan ervoor zorgen dat benen zwaar aanvoelen, maar zware benen kunnen ook zonder duidelijke zwelling voorkomen. Daarom hebben beide onderwerpen een eigen pagina.

Helpt het om mijn benen omhoog te leggen?

Dat kan prettig zijn. Vooral bij vocht rond enkels en voeten kan het omhoog leggen van de benen helpen doordat de zwaartekracht minder tegenwerkt.

Moet ik minder drinken als ik vocht vasthoud?

Nee. Minder drinken is niet de oplossing voor gewone vochtophoping tijdens de zwangerschap. Voldoende drinken blijft belangrijk. Ik kijk liever naar beweging, rust, voeding en het totale patroon van je klachten.

Waarom krijg ik dikke vingers?

Tijdens de zwangerschap kan ook in de handen vocht ophopen. Daardoor kunnen je vingers strakker en minder soepel aanvoelen. Zit een ring steeds strakker, dan is het verstandig deze op tijd af te doen.

Wanneer moet ik opletten met vocht vasthouden?

Bij plotselinge of ernstige zwelling, vooral van gezicht of handen, in combinatie met hoofdpijn, veranderingen in het zien, misselijkheid of pijn boven in de buik moet je direct contact opnemen met je verloskundige. Dit kan passen bij pre-eclampsie.

Hoeveel behandelingen heb ik nodig?

Dat verschilt per vrouw. Het hangt onder andere af van hoeveel weken je zwanger bent, hoe sterk het vocht aanwezig is, welke andere klachten meespelen en hoe je lichaam reageert op de behandeling.

wix afspraak.png

Wat meer ruimte in je lichaam

Een lichaam dat zwanger is draagt niet alleen een groeiend kindje.

Er stroomt meer bloed, er is meer vocht en iedere week verandert de belasting opnieuw.

Dat mag je merken.

Maar wanneer je enkels, benen of handen steeds voller en zwaarder worden, kunnen we kijken hoe we je lichaam in deze fase kunnen ondersteunen.

Met aandacht voor vocht, maar ook voor beweging, energie, spijsvertering en voldoende rust.

Je bent van harte welkom bij In Statera Praktijk in Alphen, Noord-Brabant.

Interne links

  • Zwangerschap

  • Zware of vermoeide benen tijdens de zwangerschap

  • Vermoeidheid en weinig energie tijdens de zwangerschap

  • Hoofdpijn tijdens de zwangerschap

  • Obstipatie en andere spijsverteringsklachten tijdens de zwangerschap

  • Lage rugpijn tijdens de zwangerschap

  • Acupunctuur

  • Voetreflextherapie

  • Voeding

  • Tarieven

  • Afspraak maken

bottom of page